એક રાઇડની કિંમત
સાંજ ઢળી રહી હતી. લગભગ ત્રીસ મિનિટથી મોબાઇલની સ્ક્રીન પર નજર ગોઠવેલા દીપેશના ચહેરા પર હવે નિરાશા સ્પષ્ટ દેખાતી હતી. આખો દિવસ બાઇક પર ફર્યા પછી શરીર થાકી ગયું હતું, પણ સૌથી વધુ થાક મનમાં હતો.
આજે માત્ર છ કલાક કામ કરવા છતાં માંડ ત્રણસો રૂપિયાની રાઇડ મળી હતી. એમાંથી સો રૂપિયા તો પેટ્રોલ અને બાઇકના ઘસારા પાછળ જવાના. એટલે આખા દિવસની કમાણી ગણો તો હાથમાં માંડ સો-દોઢસો રૂપિયા જ રહેવાના.
હવે બસ એક છેલ્લી રાઇડ મળે અને ઘર તરફ નીકળી જવાય, એવી જ ઇચ્છા હતી. પરંતુ રાઇડ કરતાં કરતાં તે પોતાના ઘરથી લગભગ પચ્ચીસ કિલોમીટર દૂર આવી ગયો હતો. જો ઘર તરફ જતી રાઇડ ન મળે તો આખા દિવસની કમાણી માત્ર ઘરે પહોંચવામાં જ ખર્ચાઈ જાય.
એવામાં અચાનક મોબાઇલમાં નોટિફિકેશન આવ્યું.
₹100 ની રાઇડ!
પણ દીપેશ ખુશ ન થયો.
રાઇડ તેના ઘર તરફ નહોતી, પણ ઘરથી વધુ દસ કિલોમીટર દૂર જતી હતી. જો ત્યાંથી બીજી રાઇડ ન મળે તો ઘરે પહોંચવા માટે પાંત્રીસ કિલોમીટર ખાલી જવું પડે. શરીર એટલું થાકી ગયું હતું કે હવે વધુ રાઇડ કરવાની તાકાત પણ નહોતી.
ભારે મનથી તેણે રાઇડ કેન્સલ કરી દીધી.
ફરી રાહ જોવાનું શરૂ થયું.
દસ મિનિટ… પંદર મિનિટ…
ધીરજ હવે ખૂટી રહી હતી. ભૂખ અને થાક બંને તેને ઘરે જવા મજબૂર કરી રહ્યા હતા.
એટલામાં ફરી મોબાઇલ ચમક્યો.
આ વખતે રાઇડ તેના ઘરથી માત્ર એક કિલોમીટર દૂરની હતી. પીકઅપ ત્રણ કિલોમીટર દૂર હતું, પણ રાઇડની કિંમત હતી ₹138.
દીપેશે વધુ વિચાર્યું જ નહીં. ક્યાંક બીજો ડ્રાઇવર રાઇડ લઈ ન લે, એ બીકે તરત જ “Accept” બટન દબાવી દીધું.
થોડીવારમાં એપમાંથી અવાજ આવ્યો…
“આપને જો રાઇડ બુક કીયા હૈ વો એક પાર્સલ રાઇડ હૈ. ઇસમે આપકો બાઇક રાઇડ સે જ્યાદા પૈસે મિલેગે.”
દીપેશના ચહેરા પર સ્મિત આવી ગયું.
પાર્સલ ડિલિવરી એટલે રસ્તામાં Uber કે Ola પરથી બીજી રાઇડ પણ મળી શકે. મનમાં ગણતરી શરૂ થઈ ગઈ.
“આ રાઇડના લગભગ ₹140… અને રસ્તામાં બીજી એક ₹50-60 ની મળી જાય તો આજે બે સો રૂપિયાની આસપાસ તો થઈ જ જશે…”
આ આશા સાથે તેણે બાઇકની સ્પીડ વધારી.
પરંતુ નસીબને કદાચ આજે તેની વધુ કસોટી કરવી હતી.
થોડું આગળ જતાં પાકો રસ્તો ખતમ થયો. સામે પથ્થરોથી ભરેલો કાચો રસ્તો હતો. વરસાદના છાંટા પણ શરૂ થઈ ગયા હતા. રસ્તામાં મોટા ખાબોચિયા હતા.
એક ક્ષણ માટે મન થયું…
“રાઇડ કેન્સલ કરી દઉં?”
પણ તરત જ બીજો વિચાર આવ્યો.
“ઘર તરફની જ રાઇડ છે… પાર્સલ છે એટલે રસ્તામાં બીજી રાઇડ પણ મળી શકે…”
આશાના સહારે તે આગળ વધ્યો.
જેમ તેમ કરીને પીકઅપ સ્થળે પહોંચ્યો.
દુકાનમાં જઈને તેણે કહ્યું,
“સાહેબ, પાર્સલ લેવા આવ્યો છું.”
દુકાનદારે પૂછ્યું,
“કોનું પાર્સલ?”
દીપેશે મોબાઇલમાં જોયું.
એપમાં કોઈ વસ્તુનું નામ જ લખેલું નહોતું. સામેવાળાને ફોન કરવાનો વિકલ્પ પણ બંધ હતો.
“મને પણ ખબર નથી. મારા મોબાઇલમાં કશું દેખાતું નથી.”
દુકાનદારે કહ્યું,
“તો થોડી રાહ જુઓ. અહીં ઘણા ગ્રાહકો છે. કયું પાર્સલ તમારું છે એ શોધવું પડશે.”
દુકાનમાં ચાર-પાંચ મોબાઇલ હતા. એક પછી એક OTP ચેક થવા લાગ્યા.
દીપેશ રાહ જોતો રહ્યો.
શરીર થાકેલું હતું. ભૂખ લાગી હતી. વરસાદ ચાલુ હતો.
ઉપરથી બીજી ચિંતા…
આ વોલપેપર પ્રિન્ટિંગની દુકાન હતી. મોટા મોટા રોલ પડ્યા હતા.
“જો ચાર-પાંચ મોટા રોલ હશે તો વરસાદમાં કેવી રીતે લઈ જઈશ?”
સદનસીબે એક OTP મેચ થઈ ગયો.
પાર્સલ નાનો રોલ હતો, જે બેગમાં આવી ગયો.
દીપેશે રાહતનો શ્વાસ લીધો.
ડિલિવરી તરફ જતાં તેણે Uber અને Ola બંને એપ ચાલુ રાખી.
કદાચ રસ્તામાં બીજી રાઇડ મળી જાય…
પણ આખો રસ્તો ખાલી ગયો.
ઉપરથી વરસાદ ધોધમાર શરૂ થયો.
એક જગ્યાએ ભારે ટ્રાફિક હતો. વરસાદથી બચવા માટે આજુબાજુ ક્યાંય ઊભા રહેવાની જગ્યા પણ નહોતી.
વરસાદે તેને માથાથી પગ સુધી પલાળી નાખ્યો.
આખરે તે ડિલિવરી સ્થળે પહોંચ્યો.
એક ભવ્ય હાઈરાઇઝ બિલ્ડિંગ.
પાર્સલ આઠમા માળે પહોંચાડવાનું હતું.
સિક્યુરિટી ખૂબ જ કડક હતી.
ગાર્ડે મોબાઇલ નંબર લીધો.
ફોટો પાડ્યો.
એપમાં એન્ટ્રી કરી.
રહેવાસીને મંજૂરી માટે નોટિફિકેશન મોકલ્યું.
બે… પાંચ… દસ મિનિટ…
પછી જવાબ આવ્યો…
“NA”
“સાહેબ, મંજૂરી નથી આવી. અંદર જઈ શકશો નહીં.”
દીપેશ ફરી મૂંઝાયો.
પાર્સલ બુક કરનારને ફોન કર્યો.
એકવાર…
બે વાર…
ત્રણ વાર…
ફોન લાગતો જ નહોતો.
કંપનીની ગોપનીયતા નીતિને કારણે ગ્રાહકનો સીધો નંબર પણ દેખાતો નહોતો.
દસ મિનિટ પછી આખરે એક મહિલાએ ફોન ઉપાડ્યો.
દીપેશે શાંતિથી આખી વાત સમજાવી.
સિક્યુરિટી સાથે વાત કરાવી.
ત્યારે જઈને અંદર જવાની મંજૂરી મળી.
પણ મુશ્કેલીઓ હજુ પૂરી થઈ નહોતી.
બિલ્ડિંગ નવી હતી, પણ કોઈ કારણસર લિફ્ટ બંધ હતી.
આઠ માળ…
પગથિયાં ચઢીને.
ભીના કપડાં.
થાકેલું શરીર.
હાંફતો હાંફતો દીપેશ ફ્લેટ નંબર ૮૦૨ સુધી પહોંચ્યો.
બેલ વાગાડી.
એક યુવાન બહાર આવ્યો.
પાર્સલ આપીને દીપેશે OTP માંગ્યો.
જવાબ મળ્યો,
“આ પાર્સલ મારું નથી. જેને બુક કર્યું છે તેની પાસેથી OTP લો.”
“મારી પાસે તેમનો નંબર નથી.”
“મારી પાસે પણ નથી. કંપનીએ આ ફ્લેટ આપ્યો છે. કદાચ અમારા બોસ પાસે હશે.”
ઘણી વિનંતી પછી તેણે નિકિતા મેડમને ફોન કર્યો.
પણ ફોન જોડાયા પછી બંને ઓફિસની વાતોમાં જ વ્યસ્ત થઈ ગયા.
દીપેશે વચ્ચે ટોકવું પડ્યું.
“ભાઈ, કૃપા કરીને પહેલા OTP લઈ આપો. પછી તમે આરામથી વાત કરજો.”
આખરે OTP મળ્યો.
રાઇડ પૂર્ણ થઈ.
હવે બાકી હતું માત્ર પેમેન્ટ.
“ભાઈ, પેમેન્ટ…”
“મને કંઈ ખબર નથી. મેડમ કરશે.”
ફરી ફોન.
ફરી રાહ.
મેડમે QR કોડ માંગ્યો.
પણ ફરી બંને વાતોમાં વ્યસ્ત થઈ ગયા.
દીપેશની ધીરજ હવે ખૂટી રહી હતી.
આખો દિવસ…
વરસાદ…
ભૂખ…
થાક…
અને હવે આ રાહ.
આખરે તેણે ફરી વિનંતી કરી,
“ભાઈ, પહેલા પેમેન્ટ કરાવી દો. પછી તમે જેટલી વાતો કરવી હોય એટલી કરજો.”
આ વાત સાંભળીને સામેનો યુવક ગુસ્સે થઈ ગયો.
“બહુ ઉતાવળ હોય તો આ પાર્સલ ડિલિવરીનું કામ જ બંધ કરી દો! એક તો કામ કરો છો, ઉપરથી અમને શીખવાડો છો?”
આ શબ્દોએ દીપેશના હૃદયમાં ઘા કર્યો.
ગુસ્સો તો તેને આવવો જોઈએ હતો.
પણ તેણે પોતાનો ગુસ્સો ગળી ગયો.
ધીમા અવાજે માત્ર એટલું જ બોલ્યો…
“ભાઈ… મજબૂરી છે એટલે આ કામ કરવું પડે છે. વરસાદમાં તમારી વસ્તુ સાચવીને અહીં સુધી લાવ્યો છું. ચેક કરી લેજો. મેડમને કહેજો કે પેમેન્ટ કરવું હોય તો કરે… નહીં કરે તો પણ ચાલશે.”
એટલું કહીને તે વળી ગયો.
ભીની આંખો સાથે…
આઠ માળના પગથિયાં ઉતરતો ઉતરતો તે માત્ર એક જ વિચાર કરતો હતો…
આજ સુધી તેને લાગતું હતું કે પાર્સલ ડિલિવરી કરવી સહેલી હશે.
પણ આજે સમજાયું…
દરેક ડિલિવરી પાછળ માત્ર એક પાર્સલ નહીં,
પણ કોઈની મજબૂરી…
કોઈનો સંઘર્ષ…
કોઈનું થાકેલું શરીર…
અને પોતાના પરિવાર સુધી પહોંચવાની એક નાનકડી આશા છુપાયેલી હોય છે.
નોંધ:
આ વાર્તા એક સત્ય ઘટના પરથી પ્રેરિત છે. તેનો હેતુ ગીગ વર્કર્સ—બાઇક રાઇડર્સ અને પાર્સલ ડિલિવરી પાર્ટનર્સ—દરરોજ જે માનસિક, શારીરિક અને આર્થિક સંઘર્ષમાંથી પસાર થાય છે, તેની અનુભૂતિ કરાવવાનો છે. જ્યારે પણ કોઈ રાઇડર કે ડિલિવરી પાર્ટનર તમારા દરવાજા સુધી પહોંચે, ત્યારે યાદ રાખજો કે તે માત્ર એક પાર્સલ નહીં, પરંતુ પોતાની આશાઓ અને જવાબદારીઓ પણ સાથે લઈને આવ્યો છે.